ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ, 330-1453 μ.Χ. 

 ποιήματα και επιγράμματα από τον καιρό της Ρωμανίας

 

 

free hit counter html

 

Δημώδη άσματα

 

 

 -Ο χαιρετισμός των Πρασίνων και των Βένετων στην εμφάνιση του αυτοκράτορα στον Ιππόδρομο, κατά τους εαρινούς αγώνες (δημώδες άσμα)

Πράσινοι: -Ἰδὲ τὸ ἔαρ τὸ καλὸν πάλιν ἐπανατέλλει,

Βένετοι: - Φέρον ὑγείαν καὶ χαρὰν καὶ τὴν εὐημερίαν.

 

 

 

-«Δημώδης» στίχος που ειπώθηκε από τους Πράσινους, κατά την εμφάνιση του αυτοκράτορα Φωκά (602-610), που εκτός από τύραννος ήταν και μέθυσος, στον Ιππόδρομο. Μια μέρα, ενώ ο λαός ήταν συγκεντρωμένος στον Ιππόδρομο για μια εκδήλωση και περίμενε τον Φωκά, αυτός αργούσε πάρα πολύ. Τότε ορισμένοι, όταν επιτέλους εμφανίστηκε ο Φωκάς, του φώναξαν αυτό το δίστιχο:  

 

Πάλι τὸν καῦκον ἔπιες,

πάλιν τὸν νοῦν ἀπώλεσας

 

 

 

ΚΑΥΚΟΝ = κούπα

 

 

 

-Ο Αυτοκράτορας Μαυρίκιος (582-602), παρόλο που ήταν από τους πιο πετυχημένους αυτοκράτορες, αντιμετώπισε τον χλευασμό του λαού τα τελευταία χρόνια της βασιλείας του. Επειδή είχε πολλά παιδιά, ο λαός τού έλεγε το εξής άσμα:

Εὕρηκε τὴν δαμαλίδα ἁπαλὴν καὶ τρυφεράν,

καὶ ὡς τὸ καινὸν ἀλεκτόριν οὕτω αὐτὴν πεπήδηκε,

καὶ ἐποίησε παιδία, ὡς τὰ ξυλοκούκουδα˙

καὶ οὐδεὶς τολμᾷ λαλῆσαι, ἀλλ’ ὅλους ἐφίμωσεν.

Ἅγιε μου, ἅγιε μου, φοβερὲ καὶ δυνατέ,

δὸς αὐτῷ κατὰ κρανίον, ἵνα μὴ ὑπεραίρηται,

κἀγὼ σοι τὸν βοῦν τὸν μέγαν προσαγάγω εἰς εὐχήν. 

 

 

 

-Ο Αυτοκράτορας Κωνσταντίνος Ε’ ο Κοπρώνυμος (741-775) είχε σχέσεις με την ερωμένη του Αγαθή, η οποία όμως είχε γεράσει. Ο λαός, που τα ήξερε, όταν κάποτε ο αυτοκράτορας εμφανίστηκε στον ιππόδρομο, τον χλεύασε ως εξής:  

 

Ἡ Ἀγαθὴ ἐγήρασεν,

σύ δε ταύτην ἀνανέωσας.

 

 

 

-Το Σεπτέμβριο του 1056 ο λαός ανέβασε στο θρόνο τον Μιχαήλ Στρατιωτικό  (1056-1057). Τότε στασίασε ένας ξάδερφος του προηγούμενου Αυτοκράτορα, Κωνσταντίνου Θ’ Μονομάχου, που λεγόταν Θεοδόσιος. Μετά την αποτυχία της στάσης αυτής, ο λαός τραγούδησε το ακόλουθο δίστιχο:

 

Ὁ μωρὸς ὁ Μονομάχος,

εἴ τι ἐφρόνει ἐποίησε.

 

 

 

-Πριν ο Αλέξιος Κομνηνός γίνει αυτοκράτορας ήταν στρατηγός, και κάποτε, επειδή η δύναμή του αυξανόταν, είχε εξυφανθεί από τους αυλικούς συνωμοσία με σκοπό να τον τυφλώσουν. Αυτός, μαθαίνοντας γι΄ αυτά, τη νύχτα του Σαββάτου προς τηςν Κυριακή της Τυροφάγου ( 13 Φεβρουαρίου 1081) δραπέτευσε για την Τυρολόη της Θράκης, όπου έφτασε το πρωί της Δευτέρας, και μετά επαναστάτησε, παίρνοντας τελικά το θρόνο. Ο λαός σχολίασε τα γεγονότα αυτά με το εξής τραγούδι:

Τὸ Σάββατον τῆς Τυρινῆς,

χαρεῖς, Ἀλέξιε, ἐννόηςές το,

καὶ τὴν Δευτέραν τὸ πρωί,

ὕπα καλῶς, γεράκι μου.  

 

 

 

-Το 1090-91 ο Αλέξιος Κομνηνός βρισκόταν στην πόλη Δρίστρα, κοντά στον κάτω Δούναβη. Χωρίς να υπολογίσει καλά τα πράγματα, έδωσε μάχη με τους Πατσινάκες, αλλά νικήθηκε. Ο στρατός του διασκορπίστηκε, ενώ ο ίδιος τραυματισμένος διασώθηκε φεύγοντας νύχτα στην πόλη Γολόη. Ο λαός ειρωνεύτηκε την αποτυχία του  με το εξής άσμα:

 

Ἀπὸ τὴν Δρίστραν εἰς Γολόην,

καλὸν ἀπλῆκτον, Κομνηνέ.

 

 ΑΠΛΗΚΤΟΝ=καταυλισμό

 

 

 

-Σε μια μάχη στις 29 Απριλίου μεταξύ Ρωμηών υπό τον Αλέξιο Κομνηνό και Σκυθών, οι Σκύθες κατανικήθηκαν και εξαφανίστηκαν κυριολεκτικά. Ο λαός μας σχολίασε το γεγονός με το δίστιχο αυτό:

Διὰ μίαν ἡμέραν Σκύθαι

τὸν Μάιον οὐκ εἶδαν.

 

 

ΣΥΝΕΧΙΣΕ (Λόγια επιγράμματα για τους αρματοδρομείς του Ιπποδρόμου της Κωνσταντινούπολης)

 

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

1